Chiều 16/7/2026, tại trụ sở Ban Nội chính Trung ương, Ban Chủ nhiệm Đề tài khoa học cấp Nhà nước mã số KX.05.01/21-30 tổ chức Tọa đàm “Nội hàm và các yếu tố cấu thành của thể chế tư pháp, vai trò của thể chế tư pháp”. Đồng chí Đặng Văn Dũng, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Nội chính Trung ương và đồng chí Nguyễn Thanh Hải, Trợ lý Trưởng Ban, Chủ nhiệm Đề tài chủ trì Tọa đàm. Tham dự có các chuyên gia, nhà khoa học, đại diện một số cơ quan tư pháp Trung ương và các vụ, đơn vị thuộc Ban Nội chính Trung ương.

Quang cảnh buổi tọa đàm

    Tọa đàm được tổ chức trong khuôn khổ triển khai Đề tài khoa học cấp Nhà nước “Xây dựng và hoàn thiện thể chế tư pháp đáp ứng yêu cầu xây dựng nền tư pháp Việt Nam chuyên nghiệp, hiện đại, công bằng, nghiêm minh, liêm chính, phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân, góp phần tạo động lực phát triển nhanh và bền vững đất nước trong điều kiện mới”. Báo cáo đề dẫn tập trung làm rõ khái niệm, nội hàm, đặc điểm, các yếu tố cấu thành, vị trí và vai trò của thể chế tư pháp; mối quan hệ giữa thể chế tư pháp với nền tư pháp, hoạt động tư pháp, quyền tư pháp và yêu cầu kiểm soát quyền lực nhà nước.

Các đồng chí chủ trì buổi tọa đàm

    Báo cáo đề dẫn nêu 7 tiêu chí cơ bản đánh giá mức độ hoàn thiện của thể chế tư pháp, gồm: (1) Kịp thời cụ thể hóa, thể chế hóa chủ trương, đường lối của Đảng về tư pháp và cải cách tư pháp thành quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước; (2) Hệ thống pháp luật về tư pháp đầy đủ, đồng bộ, thống nhất, công khai, minh bạch, khả thi, ổn định, dân chủ, công bằng, nhân đạo, vì con người; (3) Xác định rõ chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền và tổ chức bộ máy của các cơ quan tư pháp; (4) Hiện thực hóa các giá trị cốt lõi của nền tư pháp hiện đại; (5) Bảo đảm tính độc lập tư pháp, ngăn chặn sự can thiệp trái pháp luật vào hoạt động tư pháp; (6) Bảo đảm kiểm soát hiệu quả quyền lực nhà nước; (7) Bảo đảm hoạt động tư pháp bảo vệ công lý, quyền con người, quyền công dân, chế độ xã hội chủ nghĩa, lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của tổ chức, cá nhân.

Đồng chí Đặng Văn Dũng, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Nội chính Trung ương phát biểu kết luận

    Các chuyên gia, nhà khoa học đã trình bày tham luận, trao đổi, phân tích nhiều vấn đề lý luận và thực tiễn về nội hàm, các yếu tố cấu thành, đặc trưng và cơ chế vận hành của thể chế tư pháp; sự tác động của thể chế chính trị, pháp luật, tổ chức bộ máy, đội ngũ cán bộ, cơ sở vật chất và các điều kiện bảo đảm đối với hoạt động tư pháp. Nhiều ý kiến đề nghị tiếp tục làm rõ tính đặc thù của thể chế tư pháp Việt Nam; mối quan hệ giữa độc lập tư pháp với sự lãnh đạo của Đảng, kiểm soát quyền lực nhà nước và trách nhiệm giải trình; đồng thời bổ sung những yêu cầu mới đặt ra từ hội nhập quốc tế, phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số.

Đồng chí Nguyễn Thanh Hải, Trợ lý đồng chí Trưởng Ban Nội chính Trung ương, Chủ nhiệm Đề tài phát biểu tại tọa đàm

    Phát biểu kết luận Tọa đàm, đồng chí Đặng Văn Dũng, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Nội chính Trung ương ghi nhận, đánh giá cao các ý kiến tham luận, trao đổi tâm huyết, trách nhiệm, có giá trị lý luận và thực tiễn của các chuyên gia, nhà khoa học. Đồng chí đề nghị Ban Chủ nhiệm Đề tài nghiên cứu, tiếp thu đầy đủ các ý kiến, nhất là về khái niệm, nội hàm, các yếu tố cấu thành và đặc trưng cơ bản của thể chế tư pháp Việt Nam; bám sát Hiến pháp, các chủ trương, quan điểm của Đảng về xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, cải cách tư pháp và kiểm soát quyền lực nhà nước; tiếp tục làm rõ vị trí, vai trò và tính đặc thù của thể chế tư pháp.

 

    Đồng chí Đặng Văn Dũng lưu ý cần phân tích sâu hơn bối cảnh, yêu cầu mới đối với xây dựng và hoàn thiện thể chế tư pháp, nhất là tác động của hội nhập quốc tế, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đối với tổ chức, hoạt động tư pháp. Thường trực Tổ Biên tập khẩn trương nghiên cứu, tiếp thu, chắt lọc các ý kiến tại Tọa đàm, bổ sung, hoàn thiện các nội dung và sản phẩm của Đề tài, bảo đảm đúng tiến độ, chất lượng cao, có giá trị khoa học và khả năng ứng dụng trong thực tiễn.